jueves, 2 de abril de 2020

Dous retos culturais para un tempo de confinamento

Seguimos en confinamento pola Covid-19 e seguro que fomos recibindo máis dun reto ou proposta para aproveitar o tempo en casa. Eu non son de seguilos, pero si que respondín a dúas chamadas moi concretas, que ben equivalen a dous retos. Compártovolas, por se ti tamén te animas e deixas unha pegada na cultura galega, tan necesitada de coñecemento e expansión. 

Nesta época de información e creación de contidos, hai dous espacios nos que, de maneira sinxela, podemos aportar unha liña á nosa historia. Porque non, nin está todo escrito nin en Internet está todo. Ademais, son dous campos nos que os aportes poden ser de cutura xeral ou comentados con profundidade. É dicir, podemos participar co moito ou pouco que saibamos e que  atopemos. Haberá que aproveitar a publicidade que estes días chega de tantas plataformas onde a cultura se nos pon ó alcance dun clic e de maneira gratuíta, non si? Ademais, este tempo no que sentimos máis cerca ós que temos lonxe podemos aproveitalo en preguntar e escoitar historias que nos reconecten cas nosas raíces, facendo resume delas despois e partillándoas co resto do mundo. Imos ver dúas formas sinxelas, efectivas e con pegada para o futuro.


A primeira fai referencia ós topónimos da nosa terra. Inda é hoxe que se seguen a recoller e estudiar, pois tense conciencia de que falta moito terreo por descubrir. Con esa perspectiva nace Galicia Nomeada, un potente proxecto onde podemos descubrir e aportar topónimos galegos. Hai dúas vías complementarias para facelo: vía en liña ou por aplicación para móbil. E digo complementarias, porque a experiencia e a recomendación dalgún dos responsables suxire o uso conxunto. Co móbil: sacar fotos, apuntar o topónimo e clasificalo, gravarnos a nós ou outros pronunciando claramente o mesmo, gardar o borrador e ir a por outro. Dende a páxina web: aportar máis documentación, historias ou datos sobre o borrador, delimitar o topónimo a un edificio ou lugar, recoller bibliografía ou outras páxinas na que apareza e, finalmente, enviar o borrador con tódolos datos que poidamos.

Para comezar a usar esta ferramenta só temos que ir á web ou buscar a app e rexistrarnos. Mandarannos un correo para rematar o proceso e un manual de uso. Lédeo con calma, que é breve e moi explicativo. Logo te fas con el. A continuación, comezar cun topónimo, xeolocalizándoo, estando no lugar ou buscándoo no mapa inicial. Explora con calma as diferentes opcións de clasificación e garda todo como borrador. Esto axudarache en dous campos: poder modificar todo con calma e non recibir tantos correos. Porque si, con cada aportación ou modificación recibiremos un correo electrónico, así que, mellor, escribir e gardar como borrador para que, cando estemos seguros, envialo. Desde a web sempre poderás volver buscalo e ampliar ou modificar información.

 Podes facer fotos no lugar ou subilas desde a carpeta onde as teñas, tanto de móbil como de pc. Tamén podes gravar a pronunciación ou escribila foneticamente. Para aportar vídeos terás que subilos a algunha plataforma e, no cadro de escribir, dentro da ficha de cada topónimo, compartir unha ligazón. Este cadro para escribir é ben importante, porque podes convertilo nunha ficha descriptiva ampla, cas túas palabras e con ligazóns. Por exemplo, nestes días eu uso varias páxinas diferentes para aportar información a maiores. Non só tiro dos meus álbumes de fotos de Facebook e Flickr, senón que busquei o álbum do usuario Rafaeliux e o PXOM do concello de Cortegada. As fontes poderían ampliarse, pois san Xoán de Louredo ten presenza en Facebook e Instagram, ademais de aparecer nalgunha que outra bitácora. A idea é que uses ese cadro de escritura, na ficha de Galicia Nomeada, para pegar esas ligazóns. No cadro podes expresarte para describir ou descubrir o topónimo e calquera nota de interese. Por exemplo, onte fixen un descubrimento en Internet Archive, cando vin varios audios das campás de Cortegada. Pois ben, hoxe, cando abra sesión en Galicia Nomeada, irei á ficha da igrexa de santa María de Cortegada, Ourense, e deixarei constancia desa ligazón no cadro de descripción.

O segundo reto cultural fai referencia a un elemento que seguro temos moi visto, inda que non mellor valorado. Trátase dos cruceiros que, como os topónimos, non están debidamente recollidos e coñecidos na súa ampla distribución polo noso territorio. En concreto, podemos facer dúas cousas, en orde a completar a información que hai sobre elas e actualizar o catálogo que move Fernando Ávila. Dúas vías se abren neste caso para que poidamos participar, aportar e sacar da escura ignorancia ós usuarios interesados.


En primeiro lugar, coñecendo a páxina Cruceiros de Galicia, onde veremos que podemos localizar os cruceiros, pero tamén podemos dar a coñecer os que faltan. E non só de Galicia! Non deixedes de furgar pola web adiante, porque terás un amplo catálogo de construccións e unha biblioteca dixital moi interesante. E iso é o principio! Usa os comentarios para ampliar información e as canles de comunicación co administrador para dar noticia dos que falten.

Tamén os podes compartir, participando no grupo de Facebook, onde se rexistran novos aportes a diario, xa sexa en forma de fotos vellas ou actuais, xa como documentos onde se rexistraron cruceiros, sen esquecer cadros ou películas onde aparecen. Actualmente, o administrador está a realizar unha interesante labor, ca que conta con nós: localizar o PXOM dun concello, copiar a ligazón e o número ou código dos cruceiros, e porlle os datos na caixa de comentarios da súa web. Abrimos os PXOM, por exemplo, usando SIOTUGA, abrimos a web de Cruceiros de Galicia e, en cada ficha, comentamos o que atopamos, xunto ca ligazón á páxina que nos interese do PXOM. Como non, esto é un aporte concreto que se pode enriquecer co que nós saibamos ou con outras ligazóns. Se se refiren a cruceiros concretos imos copiando esas informacións en forma de comentario a cada un deles, se é información xeral, podemos enviarlla ó administrador para que a colgue na sección de biblioteca.

Corren bos tempos para estes dous retos culturais, non si? E ti, xa compartiches o que sabes?

miércoles, 1 de abril de 2020

Sementando patacas en san Xoán de Louredo 2020

Estercando e colocando as patacas cortadas
Despois de dous días de calor e no medio de mil noticias sobre a pandemia coronavírica do momento, tocou sementar as patacas en Louredo. A lúa está en minguante e a xornada comezou cunha mañá de ceos alternantes entre as nubes e os claros. Ó sol ben se notaba calor, pero a brisa corría e cada pouco chegaba unha nube que traía sombra e un descenso notable da temperatura. 

A terra estaba lista: herba cortada, un pío queimado, o esterco en varias medas e as patacas cortadas pola metade, cun ollo, alomenos, asomando. Os milleiros secos (nós dicímoslle "palla" ou "palla do millo") xa foran cortados e dispostos nunha confección cónica. É unha maneira elegante de telos recollidos, sen que ocupen moito terreo e fáciles de destruír cando chega o momento. Sempre que o tempo o permita, antes de sementeira algunha, préndeselles lume. A poder ser nunha mañá fría de néboa e tendo ollo deles. Xa che hai ben anos que non vexo arder un! E pa levantalos hai que ter tino e saber. 
Xoaniñas nos terreos colindantes
Como o terreo para as patacas foi terreo do millo (alternancia de cultivos, anual) case sempre vas atopar inda as duras raíces secas, xeralmente ben aferradas á terra, facendo terróns que debes desfacer antes de enterrar de novo. Primeiro raspamos o terreo e pasamos a cavadora, axilizando o traballo. Esa terra removida sáchase, elevando un muriño e afondando un rego. Comezamos de novo: raspamos o  terreo e botamos esa terra, herbas e raíces do millo no rego. A continuación, repartimos o esterco. Un vello dito di que hai que repartirlo polo rego tal como repartiriamos os cartos. A cousa vén dos anos en que pouco esterco había no pobo para botar, tendo necesidade de repartilo ben e que chegase para toda a plantación. Os mesmos montes non daban moito estrume, pois solían estar limpos, non todos tiñan árbores e moito gando andaba neles. Ben, repartido o esterco (como se estiveramos repartindo os cartos), procuramos que vaia ben solto e non en bloques compactos. Bótase o mineral, esparexéndoo con ollo, e colócanse as metades de pataca na ladeira que forma a terra antes removida, a que forma un muriño. Séguese co paso da cavadora sobre o terreo raspado, cavar un novo rego, elevar novo muriño-ladeira e o mesmo proceso ata rematar. Cada dous regos é tradición plantar unha berza nun dos extremos. 

Mentres van medrando, cómense as patacas do ano pasado, recollidas e xuntadas en medas, en sitio fresco e escuro. Patacas que se limpan cando "están saídas", e os ollos brancos se volven raíces, elevándose ou estendéndose varios centímetros. Limpeza que sempre se debe facer en minguante. A mesma fase que se escolleu para esta sementeira, "para que non se lle vaia toda a forza pas ramas". Igualmente, foi a tarde escollida para embotellar. Sóese buscar un día de minguante, con tempo claro e calmo, de sol. Non pode estar de chuvia nin, moito menos, de tormenta. Crese que se o tempo está revolto o viño tamén o estará e non se pode embotellar así.

miércoles, 18 de marzo de 2020

'Virgen entre los muertos vivientes', dirigida por Jess Franco, 1971

Una chica (Christina von Blanc) llega a una posada y pregunta por cierto castillo, despertando el asombro de quien le atiende. ¡Le dice que no hay alma viviente allí! Y yo me acuerdo de Drácula, con ese joven Harker viajando a un destino sombrío, despertando a su alrededor un mundo de supersticiones, asombro y amuletos. Pero también recuerdo a la huida excursionista de 'La noche del terror ciego' (Amando de Ossorio, 1972) que, mientras escapa de un tren en marcha, los maquinistas comentan su destino, un lugar baldío y desolado. A diferencia de cualquiera de estas dos, en la peli de Jess Franco, la posadera pasa de la viajera y la deja a su suerte.

Un mudo (encarnado por el propio director, Jess Franco) es el encargado de llevarla a una preciosa casa, como un palacete, donde cada uno de sus familiares parece perdido en su mundo. O eso o es que la actuación es forzada y anodina, transmitiendo un aura de individualismo palpable. Y no sé si es mejor esa atmósfera o la del funeral que, pronto, la protagonista va a vivir: mientras unos entonan unas letanías en latín, otra se hace las uñas. ¡Y la muerta sentada en una silla! ¡Y los latines son máximas y dichos, no responsos!

No será la única muerte que la joven va a presenciar, todo en medio de un ambiente malsano y esquizofrénico: por un lado, los vecinos le dicen que en la zona no vive nadie, por otro, ella convive con familiares a los que apenas conoce y que le resultan extraños, aunque les dice, convencida, que se siente a gusto con ellos... para luego salir gritando ante la visión de una chica que practica cortes a otra o al ver que entre dos están descuartizando un cuerpo para robarle las joyas...

Con la muerte no se bromea y te aseguro que conozco sus gustos. Sé cómo es. Es bienvenida en esta casa. ¡Toquemos en su honor! Nada es demasiado bello para ella.
Pronto sabremos más, retorciendo el hilo de los acontecimientos: ella es la hija de un hombre que murió, de quien no se pudo despedir, su padre se le aparece para decir que lleva sangre maldita en su joven cuerpo vivo, que debe huir; sus familiares no comen ni quieren tratos con otros... vivos; se lee el testamento y ella no quiere quedarse sola en la mansión; el comportamiento de los familiares la hace gritar, asustarse, desmayarse, pero sigue queriendo que se queden con ella, en su casa; la encuentran, en estado febril y sola, en medio del valle sin vida y un médico la trata, diciendo que delira... Me recuerda a la mexicana 'Satánico pandemonium' (Gilberto Martínez Solares, 1975) y su delirante monja obsesa.

Ha sido difícil descuartizar a esa vieja zorra. Aún se movía cuando hemos empezado, sobre todo sus manos. Parecía que no quería morirse, pero no se ha salido con la suya.


Qué dura, pero tan poética y hasta bella, la escena final, con las ánimas que no encuentran descanso, con la narrativa (que se ha manifestado en varias ocasiones a lo largo de la película) de un destino aciago, dejando un poso de insatisfacción y resignación, pero también un desapego y cierto ánimo ante una muerte segura... que no tiene por qué ser el final... aunque tras ella no parece sino que todo empeora...

viernes, 24 de enero de 2020

Vistazo general a 'La virgen descalza', dirigida por Lone Fleming, 2019

Una propuesta actual ha salido al mercado: la ópera prima 'La Virgen Descalza', escrita y dirigida por Lone Faerch. Se trata de un cortometraje de 17 minutos, en español, subtitulado en inglés, recién salido a la venta en formato DVD, con la posibilidad de adquirirlo firmado por la directora y con un póster. Entre sus actores encontraremos a Laura de la Vega, Sandra Alberti y Antonio Mayáns. Alguno os suena, ¿verdad? Yo no conocía, o no la recordaba, mas me ha encantado Luisa Torregrosa. Por favor, ¡qué pose, qué porte! Su elegancia, esa actuación contenida, pero tan natural, me ha encantando. Lo hace genial, tanto cuando aparece encantadora, mostrándose atenta, pero firme, ante el barón con el que desposará a su sobrina, como durante la boda, cuando dirige una significativa sonrisa a alguien de la otra fila (¿el padre del barón?), borrándola lentamente al percibir hostilidad por la otra parte.

Lone, en una entrevista a la revista digital Coolart, dijo: Es una historia que he tardado tres años en escribir. Sabía cómo quería todo, decía “cámara aquí “, quería todo muy organizado. Lucas Hidalgo es uno de los productores y me preguntó si quería grabar en Úbeda y dije venga, adelante y entonces empecé a dibujar el storyboard. Estoy también detrás de producción y conseguí que Sandra Alberti, que es muy famosa por Escalofrío, hiciera de actriz. He cogido los planos más difíciles y he ido muchas veces a las localizaciones precisamente para saber dónde están los problemas. Creo que como soy vikinga, lo quiero tener todo perfecto. Aunque siempre hay problemas.

Este primer trabajo como directora nos mete en la vida de la joven Leonor (Laura de la Vega), cuya vida ha sido programada por su tía (Luisa Torregrosa) y se encuentra en la noche anterior a su boda. El enlace con un joven barón (Óscar Cabrera) está próximo y los intereses son monetarios, favorables a la tía. Pero el viento trae a la ventana de la novia una misteriosa carta. La rechaza, la quema y no hace sino abrir la puerta a la presencia tétrica de un hombre que la reconoce como suya. La boda, al día siguiente, se queda en el aire, cuando el sacerdote (Antonio Mayáns) está a punto de proclamarles marido y mujer. El sombrío hombre de la noche se hace presente y parece tomarla como esposa suya con una marca que, personalmente, siento cargada de un velado, pero potente, erotismo: pintarle de negro las uñas de las manos y los pies y su ombligo. Una marca que no desaparece y la convierte, a ojos de su marido, en maldita. A ojos del preocupado sacerdote la solución se halla en una pronta confesión. En silencio, la criada (una secundaria, pero entrañable, Paquita Moya) asiste y apoya a la desgraciada joven, a quien crio.

La sombra (así define Lone al hombre tenebroso en la presentación del corto) no ha venido sola. Una mujer, con bonitas vestiduras blancas, se aparece a la joven y la va convenciendo de que acepte a la sombra como su dueño y señor. Esta pareja parece querer encarnarse en la época de Leonor y continuar su historia de amor. Una historia que no conocemos, pero nos hacen sospechar que quedó truncada cuando ambos vivían. A día de hoy, bueno de la época de Leonor, se manifiestan en contadas ocasiones, apareciendo cual espíritus. Pero son capaces de interactuar con el mundo físico: el tenebroso amante es capaz de paralizar un grupo de personas, lanzar rayos por sus dedos y hasta asesinar. La esplendorosa amante puede acariciar y dormir a alguien con un sencillo toque o imposición de manos. Un detalle que me he guardado hasta ahora, y que podréis haber sospechado por la voz, es que ambos son preciosamente interpretados por ¡Sandra Alberti! Magnífico trabajo de caracterización.

Particularmente, tales personajes me han producido una desazón mayor tras la película que durante la misma. Porque me di cuenta que ambos usan a la joven para sus intereses. No estamos ante la típica historia de amor que sobrevive al tiempo y el espacio, sino ante una posesión premeditada por parte de una pareja que, sin tener en cuenta el daño que hacen, se aprovechan de otros para dominarles y seguir disfrutando de la presencia física mutua. La sombra lo hace desde el poder, la fuerza, la dominación, mientras que la novia de blanco lo hace desde la serenidad, la seducción, las palabras bonitas vertidas en el oído de una bella joven atemorizada.


Por cierto, preciosas las localizaciones y el vestuario a cargo de Rosa de Madrid. En la versión digital de El Correo, Lone desveló: Nos dejaron un salón inmenso en el hotel Palacio Las Manillas, en Sabiote, Úbeda, que tuvimos que vaciar. Sandra Alberti, que participa también como actriz, montó el dormitorio de la secuencia y luego yo tuve que ver dónde podía colocar la cámara para que no se viera ningún elemento contemporáneo
 
 
 
La lista conocida de las localizaciones, todas en Jaén, es:
- Plazuela de los Oficios - Úbeda
- Hotel - Palacio "Las Manillas" - Sabiote
- Santuario "Virgen de Guadalupe" - Santa Eulalia
- Cementerio "San José" - Linares

La sentida banda sonora corre de la batuta de Antonio J. Asiáin.  El equipo técnico al completo lo comparte mundo007.com. 
 
Lone Fleming, la directora, ha liberado su corto en Youtube.



miércoles, 22 de enero de 2020

El sacerdote en 'La Virgen descalza' (2019)

Qué bonito papel de sacerdote hace Antonio Mayáns en el corto 'La Virgen Descalza' (2019). Se trata de la primera obra dirigida por nuestra querida Lone Fleming, a quien tuve la suerte de conocer en el FKM de A Coruña y sentarme a su lado para ver, en pantalla grande, una copia en 35 mm de 'La Noche del Terror Ciego' (dirigida por el coruñés Amando de Ossorio, 1971). 
 
Su primera aparición, en silencio, es para bendecir desde un púlpito. Está asistiendo a un matrimonio concertado entre la joven Leonor y un rico barón.Cuando está a punto de finalizar la fórmula que declara públicamente que ambos son esposos, una aparición tenebrosa paraliza la escena y se dirige a Leonor. Uno de los mudos testigos, aunque ausente en su consciencia, es el sacerdote. Él, como el resto de la concurrencia, solo parece ver cómo Leonor se desploma. Para la joven queda una tétrica experiencia en que un ser oscuro la toma en posesión, pintándole de negro las uñas de manos y pies, rematando por su ombligo. Además del acto de posesión, ¿no le notáis un poderoso y contenido registro erótico? 
 
El sacerdote va a visitarla y le encarga encarecidamente que vaya a confesarse con él a la mañana siguiente. Le preocupa que el origen de su mal sea el pecado. Lo cual es curioso, porque antes del matrimonio debería haberse confesado ya. Quizás piense en un pecado grave ocultado por miedo. La hora de la mañana es significativa, pues antes solo se celebraba Misa por la mañana. Y el momento del amanecer viene acompañado de mucho simbolismo positivo: el fin de la oscuridad, el clarear de las nuevas oportunidades, la victoria de la luz. Un hecho cotidiano que se reforzaba con la orientación del altar mayor cara el naciente, de modo que sacerdote y pueblo miraban cara el sol que salía. Confesarse por la mañana reforzaba la limpieza sacramental, el salir a una nueva vida, lejos de las tinieblas que habían marcado a Leonor en manos, pies y ombligo (¿símbolos de la libertad de movimiento, de la actividad humana y del vientre que puede dar una nueva vida?). 
 
El religioso demuestra su solicitud por la joven novia (aunque no hubiese terminado de pronunciar las palabras en el sacramento ya la podemos considerar esposa: en el sacramento del matrimonio son los presidentes y oficiantes los propios esposos, el sacerdote es testigo formal y transmisor de la bendición divina) recordándole la necesidad de la confesión. Pero no la molesta más ni le da una charla espiritual. En silencio, a continuación, la encomienda de un modo muy tierno: acudiendo a la sepultura de su madre para que la proteja desde el más allá. Sus sentidas palabras descubren un cariñoso sentimiento del cura hacia la difunta (¿Un amor de juventud, un amor platónico?). 
 
No sale más en el corto, su figura queda en el misterio, recluido quizás en la preciosa iglesia del matrimonio interrumpido por la fuerza de un amante que parece haber sobrevivido a la muerte y el tiempo.  
 
Lone, la directora, hace un comentario a este escrito
Leonor, marcada en manos y pies, visiblemente para todos, con el anillo oscuro que rodea su ombligo, no llegará a la confesión, sino que su destino fatal la lleva a los brazos de una bella mujer de blanco, que no busca más que su vida y su cuerpo.

martes, 21 de enero de 2020

Poli bueno y poli malo en ‘La virgen descalza’ (2019)

El primer corto dirigido por Lone Fleming (2019), 'La virgen descalza' nos acerca a la oscura experiencia de una joven a punto de casarse. Sin buscarlo ni imaginarlo, entra en el juego de dos espíritus humanos, antaño amantes, que buscan someterla para poder encarnar de nuevo su amor. No sabemos mucho sobre ellos ni su historia, solo nos dan a entender que la muerte les separó irremediablemente, quedando en el aire la impresión de que ya antes había sufrido lejanía o la imposibilidad de vivir plenamente su pasión. El caso es que pueden aparecerse en nuestro mundo y tomar apariencia física, afectando a cosas y personas. Su objetivo es que ella, la novia espíritu, tome posesión de la novia virgen Leonor. 
 
Su táctica de acercamiento y sometimiento es la de poli bueno, poli malo. El hombre reviste una forma siniestra, con ropajes y maquillaje oscuros. La mujer se contrapone con su bello vestido blanco de novia. Él lleva un sombrero, ocultándose y dando más volumen a su personaje, ella se muestra sin artificios ni adornos vistosos. Él despliega sus poderes, demostrando fuerza, imponiéndose a cualquiera mediante la capacidad de inmovilizar, lanzar rayos eléctricos por sus dedos e incluso estimulando los nervios a distancia. Ella acaricia con sus palabras bonitas, en voz baja, sin despliegues grandiosos, ocultando más que demostrando de qué es capaz. 
 
Aunque amantes que han sobrevivido espiritualmente a la muerte, nunca actúan juntos, aunque sí son capaces de manifestarse uno después del otro. Incluso se manifiestan en los mismos lugares, con excepción de una escena, la primera, con la carta y el hogar. Los dos lugares donde se aparecen son: la iglesia (él durante la celebración del matrimonio, ella en la soledad de la escena final) y la alcoba de Leonor (uno a continuación del otro). Pero su juego es el de poli bueno, poli malo, con el fin de derrumbar y poseer a Leonor. Él la inmoviliza y la marca con la pintura negra en las uñas de manos, pies y rodeando el ombligo. Esta marca, visible para Leonor y su marido, es marca de maldición. También es capaz de excitarla sexualmente a distancia. La novia espíritu es lisonjera, agradable, incluso deseable carnalmente, tierna y delicada, capaz de arrojar a Leonor a un desolador futuro con bellas palabras susurradas.
 
 
Él despliega sus artes poderosas, afirmando que le pertenece; ella la abraza, no la violenta, sino que la atrae y le da calor en la hora de la agonía. Leonor, una joven que vive penando sin su madre, que sufre las consecuencias de un matrimonio apañado a su espalda, que no logra quitarse la sombra de la maldición, que asiste al asesinato de su marido la noche de bodas, no tiene ni tiempo ni voluntad para deshacerse de un destino al que la empujan dos amantes difuntos. 
 
Este acoso y derribo por parte de los espíritus no da una visión renovada de las historias que ya conocemos de amantes separados por la muerte. Lone nos hace gustar el oscuro abismo que le espera a quienes tengan la desdicha de ser marcados por ese oscuro novio, capaz de seguir buscando a su amada incluso en estado espiritual. Uno no puede por menos que simpatizar con ellos en algunos momentos, pero caemos aterrorizados ante la impunidad con la que encauzan a la pobre Leonor a su perdición, a su posesión.

jueves, 16 de enero de 2020

Posesión de difuntos en 'La endemoniada' y 'La virgen descalza'

Diversos eventos, sencillos, pero significativos, me han traído a una consulta rápida de las obras del padre Fortea. Es un exorcista español, con tarea pastoral parroquial, que se atreve con cuestiones fronterizas o no muy de moda a nivel popular, relacionadas con la demonología: su relación con el Derecho, tanto canónico como civil, la doctrina de otras confesiones cristianas, el exorcismo en otras culturas y, la que me interesa, el tema de las posesiones por parte de un difunto. 


Esto se debe a las aportaciones de diversos fans que, estas semanas, han recordado la película 'La endemoniada' (dirigida por Amando de Ossorio, 1975), al cumpleaños de la protagonista femenina, Marian Salgado y a la aparición del corto dirigido por Lone Fleming, 'La virgen descalza' (2019). La posesión por parte de una alma de un difunto es un vínculo entre las dos películas mentadas. Ahora, me pregunto yo, ¿hay datos de tales posesiones? Y la práctica exorcística dentro de la Iglesia Católica nos viene a responder afirmativamente. El padre José Antonio Fortea es el único al que he podido consultar. Su obra principal es 'Tratado de las almas perdidas' (versión digital de 2015) y resulta ser un complemento contemporáneo a su tesis doctoral 'La tiniebla en el exorcismo' (versión digital de 2015). 


Acudo a las películas y veo que la niña interpretada por Marian sufre una posesión por parte del malvado espíritu de la gitana Madre Gautère. La niña cae en su poder desde que acepta el curioso regalo de una joven gitana: un ídolo que le dará cosas, a cambio de cuidarlo en secreto. La posesión lleva a una transformación, incluso física, de la pequeña, y solo se resuelve a base de imprecaciones por parte de un sacerdote católico. En el caso del corto de Lone, la joven interpretada por Laura de la Vega sufre las visitas de una mujer madura, engalanada de blanco, que la irá seduciendo para que consienta ser una sola alma con ella y, así, poderse entregar a su amante fallecido. Hay que decir que la mujer también ha muerto y se le aparece. Una vez que, agonizante, la joven viva se deja hacer en brazos de la muerta, aquella sufre una metamorfosis física. Nosotros solo vemos que sus heridos pies recuperan la salud y tersura de una piel perfecta. Debido a que no hay manifestaciones anteriores ni se ha producido la posesión cuando él entra en escena, el sacerdote de la historia solo le recomienda que le visite y se confiese. 


El padre Fortea solo se atreve a lanzar una hipótesis tras esperar varios años de práctica exorcística, estudio y comentarios con otros sacerdotes: algunas almas han llegado a poseer humanos. Almas perdidas que no han llegado a Dios, pero tampoco han renegado de Él. También podrían tratarse de condenados (viven en estado de Infierno y otro exorcista, el difunto padre Amorth, dijo haberse encontrado con alguno), aunque estos no rezarían ni se arrepentirían, tal como hacen las almas perdidas, ya que su estado es definitivamente de perdición. No se las echa con exorcismos, únicamente válidos contra los demonios, sino con oraciones. Su comportamiento no es iracundo, como en una posesión tipo una vez que el demonio se manifiesta, sino que semeja aquejado de tristeza. Suelen contar que murieron en pecado, pero sin renegar de Dios, que hay otras muchas como ellas y que solo buscan la Luz. Cuando abandonan al poseso lo hacen de una forma suave, generalmente en forma de un hondo suspiro. Si el exorcista lo pide, obedecen prontas y alaban a Dios, pronuncian el nombre de María y rezan sin problema. La propuesta del sacerdote es que son almas relegadas al Purgatorio, que su estado es el de aquellos pecadores que se han quedado apegados a nuestro mundo debido a su indecisión definitiva en el momento de la muerte o que han vivido como pecadores, pero no han llegado a renunciar a Dios por completo. Son "almas perdidas" que se purifican y cuyo destino final se forjará el día del Juicio Final. Agradecen y piden oraciones por ellas. 
- Aparta eso. Lucha solo, cobarde. No te ampares en eso. Atrévete a dar la cara.
- Vade retro, Satanás. Vuelve al infierno del que has salido.
Así, pues, aunque sean un alma condenada (la pérfida Madre Gautère) o un alma que vaga en busca de su (malvado... al menos pinta y hacer lo tiene de malo chungo) amante, quizás gracias a negras artes mágicas, la práctica del exorcismo sobre cualquier de las dos jóvenes solo tendría un cierto efecto, sin llegar a ser la solución. Ambos casos entran en la práctica anterior al nuevo Ritual de Exorcismos, presentado en enero del año 1999, así que nos podemos hacer una idea de que habría muchas imprecaciones al demonio con voz firme, pero pocas manifestaciones y sí mucha confusión. Al final, solo valdrían las denominadas oraciones deprecativas, que se dirigen a Dios en nombre y favor de alguien, las posesas en estos casos. Las imprecativas no tendrían demasiado valor, pues son órdenes al demonio. Esto, como podemos imaginar, haciendo un poco de teología ficción. Y es que, para empezar, ya tenemos que pensar que ambas son almas del Infierno, pecadoras que han renegado de Dios y se han entregado al demonio y la magia negra. Lo que no deberíamos es esperar colaboración por parte de ninguna de las dos, pues buscaban la posesión, el control de un cuerpo humano que satisfaga sus aspiraciones.